Co jest „normalne” przy donicach corten?

Na początku corten potrafi lekko zaskoczyć. Po postawieniu donicy i pierwszych deszczach możesz zauważyć:

• jasną, pomarańczową rdzę – to początkowy etap patyny, z czasem kolor się uspokaja i brązowieje,
• drobne zacieki na ściankach – wynikają z naturalnego spływania wody po stali,
• delikatne przebarwienia pod donicą – szczególnie na jasnej kostce lub płytach.

To wszystko jest częścią procesu dojrzewania patyny. Naszym zadaniem nie jest „walczyć z rdzą”, tylko tak poprowadzić donice, żeby finalny efekt był równy, a podłoże — dobrze zabezpieczone.

Jak prowadzić patynę, żeby była ładna i równa?

Oto kilka prostych zasad, które pomagają uzyskać równą, szlachetną patynę na donicach corten:

• Daj donicom „oddychać”. Nie owijaj ich folią, nie „dusimy” ich w narożniku bez przewiewu. Corten lubi powietrze i deszcz.
• Unikaj stałych zastoin wody. Donica nie powinna stać w kałuży. Jeśli woda zatrzymuje się przy jednej ściance, tam patyna będzie wyglądać gorzej.
• Nie szlifuj patyny mechanicznie. Szlifierka czy papier ścierny zostawią nieładne „mapy”. Lepiej użyć miękkiej szczotki i wody.
• Cierpliwość to podstawa. Pełna stabilizacja patyny to często kilka–kilkanaście miesięcy. W tym czasie kolor będzie się zmieniał.

Jeżeli lubisz mieć wszystko pod kontrolą, możesz sięgnąć po preparaty opisane w artykule Top 5 preparatów do efektu cortenu. Pomogą one przyspieszyć i ujednolicić proces, ale przy gotowych donicach najczęściej wystarczy po prostu czas i odpowiednie warunki.

Zacieki i podłoże – jak uniknąć brudnych plam?

Najwięcej pytań o corten dotyczy nie samej donicy, ale tego, co dzieje się pod nią. Woda spływająca po ściankach niesie pigment z patyny i może barwić jasną kostkę, płyty tarasowe czy beton.

Masz kilka sprawdzonych rozwiązań:

• Pas żwiru lub kruszywa pod krawędzią donicy. Dokładnie tak, jak na zdjęciu – woda spływa na kamyczki, a nie na jasne płyty.
• Dystanse lub nóżki pod donicą. Pozwalają wodzie swobodnie odpływać i ułatwiają utrzymanie czystości.
• Impregnat do kostki/płyt w strefie „spływu” – zmniejsza wnikanie pigmentu w strukturę materiału.
• Świadome miejsce posadowienia. Jeśli wiesz, że corten będzie mocniej „płynął” na początku, lepiej ustawić donice nad kruszywem niż w samym środku jasnego tarasu.

Więcej praktycznych wskazówek znajdziesz również w sekcji o brudzeniu podłoża w poradniku Jak powstaje patyna corten?

Mycie i odświeżanie donic corten

Od czasu do czasu donice warto po prostu… umyć. Nie po to, by „usunąć rdzę”, ale by pozbyć się kurzu, błota i resztek liści.

• Użyj miękkiej szczotki lub gąbki i wody, ewentualnie z dodatkiem łagodnego detergentu o neutralnym pH.
• Nie przykładaj myjki ciśnieniowej z kilku centymetrów – zbyt duże ciśnienie może „przeprać” patynę w jednym miejscu.
• Unikaj agresywnej chemii (mocne kwasy, wybielacze) – mogą zostawić jaśniejsze lub ciemniejsze plamy.

Jeśli na sąsiednich elementach metalowych pojawi się niechciana korozja, zajrzyj do poradnika co na korozję – jakie preparaty wybrać. W donicach corten zwykle nie walczymy z rdzą, ale czasem przy innych elementach ogrodu (balustrady, wsporniki) może być to przydatne.

Zima i mróz – jak chronić rośliny w donicach corten?

Sama stal corten radzi sobie z mrozem bardzo dobrze. Zimą dużo ważniejsze jest to, co dzieje się z bryłą korzeniową roślin.

• Przy roślinach wrażliwszych warto ocieplić donicę od wewnątrz (styrodur, mata, tektura falista).
• Donice z iglakami i roślinami wieloletnimi powinny mieć wystarczającą objętość ziemi – małe „kubeczki” przemarzają szybciej.
• Unikaj sytuacji, w której donica stoi w miejscu, gdzie zimą tworzy się „lodowisko” – zamarznięta woda w otworach odpływowych to gwarancja problemów.

Temat szerzej rozwijamy w tekście czy donice metalowe trzeba ocieplać na zimę, gdzie znajdziesz konkretne przykłady warstw i materiałów izolacyjnych.